Bulgarca Ders anlatım vıdeo gramer Piyanist Eray Bulgarca mp3 Online Planeta TV izle watch Eğlence Organizasyon Düğün Kına Nişan Eğlence ve dahası
 
AnasayfaTakvimSSSAramaÜye ListesiKullanıcı GruplarıKayıt OlGiriş yapRadio

Paylaş | 
 

 CİNS İSİMLER – РОД НА ЪЩЕСТВИТЕЛНИТЕ

Aşağa gitmek 
YazarMesaj
admin
Admin
Admin
avatar

Mesaj Sayısı : 485
Points : 1459
Reputation : -2
Kayıt tarihi : 12/07/09
Reklam alanı

Cüzdan
Altın Altın: 5596
Para Para: 5652

MesajKonu: CİNS İSİMLER – РОД НА ЪЩЕСТВИТЕЛНИТЕ    Ptsi Ocak 03, 2011 8:13 pm

CİNS İSİMLER – РОД НА ЪЩЕСТВИТЕЛНИТЕ

Bulgarcada isimlerin dilbilgisi
açısından cinsiyet durumu: eril, dişil ve nötür olmak üzere üç
şekildedir.

I. Eril - мъжки род (м.р.)

Sessiz harf ile sona
eren isimler genellikle erildir.

мъж (mıj - adam)
град (grat -
şehir)
брат (brat – erkek kerdeş, birader)
език (ezik - dil)

İstisnalar:

Erkek
kişileri belirten tüm isimler, kelime sonuna bağlı olmaksızın erildir.
1.
-a harfiyle biten isimler– баща (bashta - baba).
2. -я harfiyle bten
isimler– съдия (sadiya - yargı).
3. -o  ile biten isimler–
татко (tatko – babacığım), дядо (dyado - dede),  чичо (chicho -
amca).
4. –e ile biten isimler– аташе (attache-ataşe).
-и ile
biten bazı isimler de erildir. Örneğin: Ay isimleri– януари (yanuari -
Ocak), февруари (fevruari - Şubat), vb. Çünkü месец (mesetz - ay)
kelimesi erildir.

II. Dişil - женски род (ж.р.)

-a or –я
sesli harfleriyle sona eren isimler genellikle dişildir.
жена (jena -
kadın)
бира (bira - bira)
земя (zemya – yeryüzü, toprak)
стая
(staya - oda)
идея (ideya - idea)

İstisnalar:

Sessiz
harfle sona eren bazı kelimeler dişildir. (Genellikle soyut isimler) -
вечер (veçer - akşam), пролет (prolet - bahar), младост (mladost -
gençlik), радост (radost - çoşku).
Bir ipucu:  Genellikle
bir heceden daha fazla olan ve –ост ile sona eren kelimeler 
dişildir.

III.Nötr - среден род (ср.р.)

1. -o ile sona
eren kelimeler genellikle nötrdür. - село (selo - köy), дърво (darvo -
ağaç), писмо (pismo - mektup).
2. -e ile sona eren kelimeler
genellikle nötrdür. - дете (dete - çocuk), море (more - deniz), училище
(uçilişte - okul)
3.-и, -у, -ю  ile sona eren bazı isimler
(genellikle Bulgarcadaki yabancı kelimeler) de nötrdür. - такси (taksi -
taksi), бижу (bijyu - mücevher), меню (menyu - menü).

!!!
Bulgarlarlar genellikle yabancı kelimeler yada isimlerin cinsiyet
durumunu fonetik olarak ses yapısına göre belirler.
Örneğin, Bir
restoranda bira sipariş etmek için şöyle söylemek zorundasınız:
Една
бира, моля (edna bira, molya – bir bira lütfen)
“Bir” rakamını dişil
şeklinde kullanmalısınız. Çünkü “bira” kelimesi Bulgarcada dişildir.


Eğer
belirli bir ticari ürünü sipariş etmek istiyorsanız şöyle demelisiniz:
Една
Каменица – dişil, çünkü Kamenitza kelimesi (Bulgar ticari markası)
a  harfiyle sona ermektedir.
Една Стела Артоа – dişil, çünkü
Stella kelimesi a harfiyle sona ermektedir.
Един Хайнекен – eril,
çünkü Heineken kelimesi sessiz harfle sona ermektedir.


Özet:
Bulgarcada
her bir cins isim kendi cinsiyet durumunu gösterir. Bu düşünce her bir
cins ismin canlı bir yaratıkta olduğu gibi doğal olarak cinsiyete sahip
olduğunu göstermektedir.
мъж (adam), баща (baba) ve чичо (amca) gibi
kelimeler erildir ve жена (jena - kadın), майка (mayka - anne) ve леля
(lelya – hala, teyze) gibi kelimeler dişildir.
Ne yazık ki, çoğu
durumda bir kelimenin manası ipucunu kullanarak ismin cinsiyetini
öngörebilmek için bir yol yoktur.

Örneğin: nötr olan cinsiyet
sadece eşya yada hayvanlar değildir. момиче (momiçe - kız), момче (momçe
- oğlan), дете (dete - çocuk)  gibi kelimeler de nötrdür.

Aynı
zamanda маса (masa - masa)  dişildir ve стол (stol - sandalye)
erildir. Bu yüzden her bir kelimenin cinsiyeti de ezberlenmek
zorundadır.

DİŞİ İSİMLERİN KURULUMU - ОБРАЗУВАНЕ НА
СЪЩЕСТВИТЕЛНИ ОТ Ж.Р.


Bulgarcada bir çok eril isimlerin dişil bir
karşılığı vardır. Bunlar şu şekilde kurulabilir:

1. Meslek
ünvanlarında eril isme  –ка sone eki eklemek suretiyle:
учител
(uçitel – öğretmen)  / учителка (uçitelka – bayan öğretmen)
продавач
(prodavaç - satıcı) / продавачка (prodavaçka – bayan satıcı)
готвач
(gotvaç – aşçı) / готвачка (gotvaçka – bayan aşçı)
директор
(direktor, yönetici) / директорка* (direktorka – bayan yönetici)
лекар
(lekar - doktor) / лекарка* (lekarka – bayan doktor)

* Bu
durumlarda meslek ünvanlarında sıklıkla eril isim hem erkek hem de
bayanlar için kullanılır. 
Örneğin: министър (ministır,
hükümet üyesi bakan ), професор (profesör), съдия (yargıç), инженер
(mühendis), шофьор (şoför) vb.

Bazı isimler dişil isim haline
getirildiğinde değişime uğrar.


ученик** (uçenik – erkek öğrenci)
/ ученичка (uçheniçka – kız öğrenci)
работник (rabotnik - işçi)
/ работничка (rabotniçka – işçi kadın)
внук (vnuk – büyük oğul) /
внучка (vnuçka – büyük kız)

–ка son eki eklenmeden önce kelime
sonundaki  –к harfinin –ч ‘ye dönüşmekte olduğuna dikkat
ediniz.

**Bulgarcada öğrenci için farklı kelimeler vardır.
İlköğretim ve lise için ученик – ve Üniversite öğrencisi için студент
kullanılır.


2. Eril isme  –ица son eki eklemek
suretiyle:


Bazı özel meslek ünvanları için:

цар (tzar *)
/  царица (tzaritza)
крал (kral - kral) 
/  кралица (kralitza – kıraliçe)
певец** (pevetz - şarkıcı) /
певица ** (pevitza – bayan şarkıcı)

*Цар ve царица Ortodoks
hristiyan ülkelerde en üst yöneticilerdir.
**Düzensiz kurulum: eril
isme (певец), –ица eklenmesinden önce –ец son eki düşer. (Певица olur)

Hayvanlar
için:


Erkek  /  Dişi
лъв (lъf - aslan) /
лъвица (dişi aslan)
гълъб (gъlap – güvercin) / гълъбица (galabitza)
тигър*
(tigar - kaplan) / тигрица (tigritza)
орел* (orel -
kartal)  / орлица (orlitza)

Dişil ismin son hecesindeki
(-ъ, -е) sesli harflerinin düştüğüne dikkat ediniz.

3. Eril isme
–иня son eki eklemek suretiyle:


бог (bog - Tanrı) богиня
(boginya - Tanrıça)

4. Bazı hayvan isimlerinde dişil biçim ana
formdur.


котка (kotka – kedi)  / котарак (kotarak –
erkek kedi)
мечка (meçka – ayı)  / мечок (mechok – erkek
ayı)
овца (oftza - koyun)  / овен (oven – koç)
лисица
(lisitza – tilki)  / лисугер (lisuger – erkek tilki)
сърна
(sarna – karaca)  / сръндак (srandak – erkek karaca)
патка,
патица (patka, patitza - ördek)  / паток (patok – erkek
ördek)
Sayfa başına dön Aşağa gitmek
Kullanıcı profilini gör http://piyanisteray.forumr.net
 
CİNS İSİMLER – РОД НА ЪЩЕСТВИТЕЛНИТЕ
Sayfa başına dön 
1 sayfadaki 1 sayfası

Bu forumun müsaadesi var:Bu forumdaki mesajlara cevap veremezsiniz
Piyanist Eray :: BuLgaRca DeRs AnLaTıMLaRı :: DeRs AnLatıMLaRı-
Buraya geçin: